گرب جرثقیل ، وکیوم قلاب جرثقیل
گرب جرثقیل و وکیوم قلاب جرثقیل چیست و چه کاربردهایی دارد؟
گرب جرثقیل (Crane Grab) – وکیوم قلاب جرثقیل یک ابزار است که به انتهای جرثقیل متصل شده و برای جابهجایی مواد حجیم یا تودهای مانند زباله، سنگ، شن، ماسه، فلزات بازیافتی و حتی چوب استفاده میشود. گربها به دلیل طراحی خاص خود قابلیت گرفتن و حمل مواد بهصورت ایمن و کارآمد را فراهم میکنند. گرب را میتوان در خانواده قلابها قرار داد.
وکیوم قلاب جرثقیل، یکی از تجهیزات پیشرفته و تخصصی در صنعت حمل و جابجایی بار است که با کمک نیروی مکش (خلأ) میتواند اجسام را بدون نیاز به تماس فیزیکی مستقیم و بدون آسیب به سطح آنها، بلند کرده و جابجا کند. این سیستم بهویژه در صنایع شیشه، فلز، بتن پیشساخته و مصالح صاف کاربرد زیادی دارد.
در واقع، در شرایطی که نیاز به جابجایی اجسام بزرگ، تخت و نسبتاً شکننده وجود دارد، وکیوم قلاب جرثقیل جایگزین بسیار کارآمدتری نسبت به قلابهای مکانیکی سنتی به شمار میرود.
میتوانید اجزای قلاب جرثقیل سقفی را در این مطلب مطالعه نمایید.
انواع گرب جرثقیل بر اساس کاربرد
گرب جرثقیل بر اساس کاربرد و نوع طراحی به چند دسته تقسیم میشوند:
.
1. گرب مکانیکی (Mechanical Grab):
–
•با استفاده از کابلها و سیستمهای مکانیکی عمل میکند.
•معمولاً برای جرثقیلهای کابلی استفاده میشود.
•نیاز به نیروی هیدرولیکی یا الکتریکی ندارد.
2. گرب هیدرولیکی (Hydraulic Grab):
–
•مجهز به سیستم هیدرولیک برای کنترل فکها.
•قدرت بالایی دارد و برای مواد سنگین یا سخت مناسب است.
•به منبع تغذیه هیدرولیکی نیاز دارد.
مثالی از کاربرد این نوع قلاب ها در انبارهای ذخیره لولههای فولادی، از جرثقیل سقفی با قلاب دوشاخه برای جابجایی چندین لوله بهصورت همزمان استفاده میشود. این طراحی باعث میشود که وزن لولهها بهصورت متعادل توزیع شود و از تاب خوردن یا افتادن آنها جلوگیری شود.
–
3. گرب الکتریکی (Electric Grab):
–
•از سیستمهای الکتریکی برای باز و بسته کردن فکها استفاده میکند.
•بیشتر در محیطهای صنعتی مدرن استفاده میشود.
•مناسب برای جرثقیلهای برقی.
4. گرب صدفی (Clamshell Grab):
–
•دارای دو فک نیمدایرهای است که مانند یک صدف باز و بسته میشوند.
•مناسب برای جابهجایی مواد نرم یا دانهای مانند شن و ماسه.
5. گرب پنجانگشتی (Orange Peel Grab):
–
•دارای چندین فک انگشتی است که برای مواد حجیم و نامنظم مانند ضایعات فلزی یا زبالههای حجیم استفاده میشود.
•قدرت بالایی در گرفتن مواد دارد.
کاربردهای گرب جرثقیل:
تخلیه و بارگیری مواد فلهای در بنادر و اسکلهها.
بازیافت فلزات و ضایعات در کارخانههای بازیافت.
جابهجایی چوب و الوار در صنایع چوببری.
مدیریت زبالهها در مراکز دفن زباله.
استخراج مواد معدنی در معادن.
مهمترین موارد استفاده از قلاب وکیوم
جابجایی ورقهای شیشهای، فلزی یا MDF
بلند کردن قطعات بتنی پیشساخته بدون آسیب
حمل آسان قطعات کاشی، سرامیک یا کامپوزیت
استفاده در خطوط مونتاژ و محیطهای صنعتی برای کاهش دخالت اپراتور انسانی
مزایای استفاده از گرب:
–
•افزایش سرعت و دقت در جابهجایی مواد.
•کاهش نیروی انسانی موردنیاز.
•ایمنی بیشتر در جابهجایی مواد خطرناک یا حجیم.
گربها بر اساس نوع کاربری، ظرفیت جرثقیل و محیط عملیاتی انتخاب میشوند و میتوان آنها را بهصورت سفارشیسازی طراحی کرد.
اجزای اصلی گرب جرثقیل:
1. فکها یا تیغهها: این قسمتها برای گرفتن و رها کردن مواد طراحی شدهاند و بسته به نوع گرب، میتوانند تعداد و شکل متفاوتی داشته باشند.
2. سیستم باز و بسته شدن: معمولاً با استفاده از سیستم هیدرولیکی، الکتریکی یا مکانیکی فکها باز و بسته میشوند.
3. اتصالات: برای اتصال گرب به بازوی جرثقیل یا سایر تجهیزات بالابری.
4. چرخدندهها و کابلها: برای کنترل حرکات گرب و فکها.
اجزای اصلی وکیوم قلاب :
فکها یا تیغهها: این قسمتها برای گرفتن و رها کردن مواد طراحی شدهاند و بسته به نوع گرب، میتوانند تعداد و شکل متفاوتی داشته باشند.
سیستم باز و بسته شدن: معمولاً با استفاده از سیستم هیدرولیکی، الکتریکی یا مکانیکی فکها باز و بسته میشوند.
اتصالات: برای اتصال گرب به بازوی جرثقیل یا سایر تجهیزات بالابری.
چرخدندهها و کابلها: برای کنترل حرکات گرب و فکها.
دستهبندی انواع قلاب وکیوم
با توجه به نوع بار، وزن، جنس سطح و شرایط کاری، انواع مختلفی از این ابزار طراحی و ساخته میشود:
مدل تکپد (تک مکنده): مناسب برای بارهای سبک و کوچک
مدل چندپد (چند مکنده): جهت جابجایی بارهای سنگینتر، سطوح بزرگ یا قطعات بتنی
مدلهای قابل تنظیم: با امکان تغییر موقعیت و زاویه پدها برای انطباق با سطحهای مختلف
نسخههای صنعتی مخصوص: مانند وکیومهای مقاوم در برابر حرارت، اسید یا شرایط انفجاری
مزایای استفاده از وکیوم قلاب
ایمنی بیشتر در عملیات باربرداری: کاهش خطر سقوط بار
حفظ سلامت سطح بار: عدم ایجاد خراش یا ترک روی اجسام حساس
کاهش نیاز به نیروی انسانی: کارها با دقت بالا توسط دستگاه انجام میشود
افزایش سرعت عملیات: اتصال و رهاسازی بار در کسری از ثانیه
کاهش هزینههای خرابی یا آسیب به کالا
انواع گرب جرثقیل بر اساس کاربرد
گرب جرثقیل بر اساس کاربرد و نوع طراحی به چند دسته تقسیم میشوند:
.
1. گرب مکانیکی (Mechanical Grab):
–
•با استفاده از کابلها و سیستمهای مکانیکی عمل میکند.
•معمولاً برای جرثقیلهای کابلی استفاده میشود.
•نیاز به نیروی هیدرولیکی یا الکتریکی ندارد.
مراحل نصب و راهاندازی گرب جرثقیل :
راهاندازی این ابزار نیاز به دقت و توجه دارد. مراحل کلی به این صورت است:
بررسی تجهیزات قبل از استفاده
قرار دادن پدها روی سطح بار و روشن کردن سیستم خلأ
رسیدن به فشار مکش موردنظر و بررسی مانومتر
بالا بردن بار با کنترل کامل از طریق ریموت یا اپراتور
پس از اتمام کار، قطع خلأ و رهاسازی بار